Thông tư số 14 có hiệu lực từ ngày 03/02/2026 được xem là “luồng gió mới” giúp tối ưu hóa quy trình, giảm bớt thủ tục rườm rà nhưng vẫn đảm bảo an toàn tuyệt đối cho mỗi chuyến bay. Thông tư số 14 cũng cho thấy những thay đổi mới trong công tác bảo đảm an ninh hàng không như sau:

Ảnh minh họa

​Thông tư 13/2019/TT-BGTVT, ngày 29/03/2019 của Bộ Giao thông vận tải tập trung vào việc quy định chi tiết về các vật phẩm nguy hiểm và quy trình kiểm soát vật lý. Còn Thông tư số 14 lại đặt trọng tâm vào việc tối ưu hóa quy trình dựa trên dữ liệu dân cư quốc gia.

​Điểm mới nổi bật nhất chính là việc đẩy mạnh ứng dụng định danh điện tử mức độ 2 (VNeID). So với trước đây chỉ dựa chủ yếu vào bản vật lý giấy tờ tùy thân (hộ chiếu, chứng minh nhân dân, bằng lái xe), Thông tư số 14 ưu tiên sử dụng căn cước công dân gắn chip và tài khoản VNeID để xác thực danh tính. Việc này giúp giảm thiểu rủi ro sử dụng giấy tờ giả và rút ngắn thời gian làm thủ tục tại điểm soi chiếu an ninh.

​Một thay đổi mang tính đột phá là việc “chuẩn hoá” danh mục giấy tờ tùy thân. Cụ thể, kể từ khi Thông tư số 14 có hiệu lực, Giấy phép lái xe chính thức không còn được chấp nhận là giấy tờ tùy thân để làm thủ tục hàng không.

​Đây là quyết định dựa trên thực tế: giấy phép lái xe hiện nay chưa có sự tích hợp đồng bộ với cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư để phục vụ mục đích kiểm soát an ninh hàng không chuyên sâu. Thay vào đó, hành khách cần sử dụng hộ chiếu, căn cước công dân và VNeID vì có độ tin cậy cao, gắn liền với định danh sinh trắc học.

Hình ảnh về Máy soi tia X thế hệ mới

​Thông tư số 14 quy định chi tiết về các khu vực kiểm soát an ninh, đặc biệt là việc phân loại các nhóm hành khách và hành lý. Cụ thể là:

​- Áp dụng công nghệ soi chiếu đa lớp: Thay vì kiểm tra thủ công dàn trải, quy định mới cho phép áp dụng máy soi chiếu tia X thế hệ mới, có khả năng phát hiện vật phẩm nổ tự động.

- ​Quy định về hành lý đặc biệt: Các quy định về vận chuyển nội tạng, mô người hoặc thi thể người được làm rõ hơn, giúp giảm bớt gánh nặng về thủ tục hành chính cho gia đình người bệnh nhưng vẫn đảm bảo an ninh tuyệt đối.

​​
Từ những thay đổi trên, cho thấy ​Thông tư số 14 không chỉ là lời khẳng định về việc áp dụng công nghệ vào quản lý an ninh mà còn thể hiện quyết tâm của Đảng, Nhà nước và các Ngành trong việc xây dựng hệ thống hàng không hiện đại, an toàn, phù hợp với tiêu chuẩn quốc tế và đáp ứng hoạt động phát triển kinh tế của đất nước và hội nhập toàn cầu. Mặc dù có những thay đổi về giấy tờ, hành khách cần thời gian để thích nghi, nhưng đây là sự thay đổi cần thiết để từng bước xây dựng một tương lai hàng không thông minh và an toàn hơn./.

Minh Kha