CÔNG AN BẠC LIÊU
Gen Z - hiểu đúng để đồng hành
Cập nhật ngày: 21-08-2026
Kỳ 1: Thế hệ của kỷ nguyên số - cơ hội lớn, trách nhiệm càng lớn
Mỗi thế hệ lớn lên trong một hoàn cảnh lịch sử khác nhau và mang theo những dấu ấn riêng. Nếu thế hệ cha anh từng trưởng thành qua chiến tranh, những năm tháng xây dựng và đổi mới đất nước, thì Gen Z - những người sinh khoảng từ năm 1997 đến 2012 - lại lớn lên cùng Internet, điện thoại thông minh và mạng xã hội.

 

Ảnh minh họa

Với Gen Z, công nghệ không còn là điều mới mẻ mà đã trở thành một phần của đời sống. Chỉ với một chiếc điện thoại, một bạn trẻ ở Cà Mau có thể tham gia lớp học trực tuyến với giảng viên nước ngoài, tiếp cận kho tri thức toàn cầu, cập nhật công nghệ mới hoặc chia sẻ một ý tưởng đến hàng nghìn người chỉ trong vài phút.

Khoảng cách địa lý được thu hẹp, cơ hội học tập, sáng tạo và kết nối rộng mở hơn bao giờ hết. Gen Z vì thế không chỉ là thế hệ sử dụng công nghệ mà đang từng bước trở thành những công dân số thực thụ.

Thế hệ năng động, sáng tạo và dám thử sức

Không khó để bắt gặp hình ảnh những người trẻ Gen Z khởi nghiệp từ rất sớm, sáng tạo nội dung số, lập trình, thiết kế, kinh doanh trực tuyến hay tham gia các dự án cộng đồng. Nhiều bạn trẻ đã tạo dấu ấn trong khoa học, công nghệ, nghệ thuật, thể thao, đổi mới sáng tạo; không ít hoạt động bảo vệ môi trường, hỗ trợ người yếu thế, quảng bá văn hóa Việt Nam cũng được khởi xướng từ sức trẻ.

Điểm nổi bật ở Gen Z là khả năng thích ứng nhanh. Các bạn sẵn sàng thử nghiệm điều mới, mạnh dạn thể hiện quan điểm và không ngại bắt đầu từ con số 0.

Tinh thần “dám nghĩ, dám làm” nếu được đặt đúng hướng sẽ trở thành nguồn năng lượng tích cực cho xã hội. Bởi tuổi trẻ không chỉ là quãng thời gian để trải nghiệm, mà còn là thời điểm mỗi người tạo dựng năng lực, bản lĩnh và trách nhiệm của mình đối với cộng đồng.

Cánh cửa cơ hội rộng hơn bao giờ hết

Chuyển đổi số đang làm thay đổi sâu sắc phương thức học tập, lao động và giao tiếp. Trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lớn, thương mại điện tử, kinh tế số, kinh tế xanh... đang mở ra những ngành nghề và cơ hội mới.

Đây là lợi thế lớn của Gen Z. Các bạn có thể tiếp cận hàng nghìn khóa học, tài liệu chuyên ngành và nguồn tri thức quốc tế; tự học ngoại ngữ, công nghệ, kỹ năng nghề nghiệp và từng bước xây dựng năng lực cạnh tranh cho bản thân.

Cùng với đó, nhiều chủ trương, chính sách thúc đẩy chuyển đổi số, khởi nghiệp, đổi mới sáng tạo và phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao đang tạo thêm điều kiện để thanh niên phát huy năng lực.

Nhưng cơ hội càng lớn thì yêu cầu về bản lĩnh càng cao.

Khi không gian mạng trở thành “phép thử” bản lĩnh

Internet mở ra cánh cửa tri thức nhưng cũng đưa người trẻ đến gần hơn với những rủi ro chưa từng có. Chỉ một cú nhấp chuột, người dùng có thể tiếp cận thông tin hữu ích, nhưng cũng có thể gặp tin giả, nội dung độc hại, kích động, xuyên tạc hoặc những trào lưu lệch chuẩn.

Đáng chú ý, tâm lý muốn được chú ý, muốn nổi tiếng nhanh, chạy theo lượt thích và lượt xem có thể khiến một bộ phận người trẻ dễ bị cuốn vào những giá trị hào nhoáng trên mạng. Khi cảm xúc lấn át lý trí, một thông tin chưa được kiểm chứng cũng có thể nhanh chóng trở thành hành động chia sẻ, bình luận và lan truyền.

Các đối tượng xấu cũng triệt để lợi dụng đặc điểm này để phát tán thông tin sai lệch, bóp méo lịch sử, kích động tâm lý bất mãn, từng bước tác động đến nhận thức của người trẻ.

Bởi vậy, kỹ năng quan trọng của một công dân số không chỉ là biết sử dụng công nghệ mà còn phải biết sử dụng công nghệ một cách có trách nhiệm.

Trước một thông tin gây chú ý, hãy chậm lại vài giây và tự hỏi: Nguồn tin từ đâu? Nội dung đã được kiểm chứng chưa? Có dấu hiệu cắt ghép, xuyên tạc hay không? Nếu chia sẻ, điều đó có thể gây tác động gì?

Một cú nhấp chuột có thể mất chưa đến một giây, nhưng hậu quả của việc lan truyền thông tin sai lệch đôi khi kéo dài rất lâu.

Yêu nước trong thời đại số

Yêu nước trong thời đại hôm nay không chỉ được thể hiện bằng những khẩu hiệu lớn lao. Đó còn là cách mỗi người học tập, lao động, tuân thủ pháp luật, ứng xử có trách nhiệm trên không gian mạng và sẵn sàng đóng góp cho cộng đồng.

Với người trẻ, yêu nước có thể bắt đầu từ những điều rất gần gũi: học tập nghiêm túc, làm chủ công nghệ, giữ gìn tiếng Việt và văn hóa dân tộc, tôn trọng lịch sử, không chia sẻ thông tin xuyên tạc, tích cực tham gia các hoạt động vì cộng đồng.

Trong quá trình hội nhập, Gen Z có điều kiện tiếp xúc với nhiều nền văn hóa và giá trị mới. Mở cửa để học hỏi là cần thiết, nhưng hội nhập không đồng nghĩa với hòa tan. Một người trẻ bản lĩnh là người có thể tiếp nhận tinh hoa của thế giới nhưng vẫn hiểu mình là ai, trân trọng cội nguồn và có trách nhiệm với quê hương, đất nước.

Gen Z cần chuẩn bị gì cho tương lai?

Một là, bản lĩnh. Dám nghĩ, dám làm nhưng không để cảm xúc, đám đông hay những cám dỗ trên mạng chi phối.

Hai là, tri thức. Không ngừng học hỏi, làm chủ công nghệ, ngoại ngữ và những kỹ năng mới để thích ứng với một thế giới thay đổi từng ngày.

Ba là, trách nhiệm. Sống có mục tiêu, có kỷ luật, tôn trọng pháp luật, gia đình và cộng đồng; hiểu rằng mỗi hành động của mình đều có thể tạo ra tác động đối với người khác.

Bốn là, lòng yêu nước. Hiểu lịch sử, trân trọng văn hóa dân tộc, tự hào về quê hương và biến tình yêu ấy thành những hành động cụ thể.

Gen Z không phải là “thế hệ đáng lo” như một số định kiến. Đây là thế hệ năng động, sáng tạo, có khả năng tiếp cận nhanh với tri thức và công nghệ, đồng thời sở hữu nhiều tiềm năng để tạo ra những giá trị mới.

Điều cần thiết không phải là phán xét người trẻ bằng những khuôn mẫu của thế hệ trước, mà là hiểu đúng để đồng hành, định hướng để phát triển và trao cơ hội để người trẻ cống hiến.

Tương lai đất nước được tạo nên từ những lựa chọn của thế hệ trẻ hôm nay. Khi có tri thức, bản lĩnh, trách nhiệm và lý tưởng sống đẹp, Gen Z hoàn toàn có thể trở thành lực lượng tiên phong trên hành trình xây dựng một Việt Nam phát triển, hùng cường và thịnh vượng.

Tuổi trẻ nào cũng có khát vọng. Điều làm nên giá trị của Gen Z không chỉ nằm ở việc họ sinh ra trong thời đại công nghệ, mà ở cách họ lựa chọn sử dụng những công cụ ấy để tạo ra giá trị cho bản thân, gia đình và xã hội.

Kỳ sau: “Mạng xã hội - cơ hội kết nối hay chiếc bẫy vô hình đối với Gen Z?”

Hoài Thiện
 
 
 
 


Các tin khác
  • Tin ảnh

  • 

  • 
    Đang online: 1
    Hôm nay: 10564
    Trong tuần: 47081
    Trong tháng 617131
    Tất cả: 28540787