Trong phát biểu khai mạc Hội nghị Ri-ga 2017 tại thủ đô của Lát-vi-a, Tổng thống Lát-vi-a R.Vê-giô-nít đã thẳng thắn nhận định một châu Âu, nơi người dân có cuộc sống thoải mái và an ninh tương đối ổn định đã biến mất, và giờ đây chỉ còn lại một châu Âu đang phải vật lộn với nhiều thách thức như các cuộc khủng hoảng tài chính nghiêm trọng, bóng ma khủng bố và vấn đề người nhập cư.

Dẫu dòng người di cư vào các nước EU đã không còn như “thác lũ” so với vài năm trước, song khủng hoảng di cư tiếp tục là thách thức lớn của “lục địa già”. Lượng người nhập cư tiếp tục tăng tạo ra gánh nặng cho EU về kinh tế - xã hội và an ninh. Bên cạnh đó, số người bị chết khi tìm cách nhập cư bất hợp pháp vào EU vẫn ở mức báo động. Tổ chức Di cư quốc tế (IOM) cho biết, tính trong nửa đầu năm nay, đã có 111.514 người nhập cư và tị nạn đến châu Âu bằng đường biển, số người di cư bị chết tại vùng biển Địa Trung Hải đã lên tới 2.360 người. Tại Hội nghị Ri-ga 2017, Phó Chủ tịch thứ nhất Ủy ban châu Âu (EC) P.Tim-mơ-man nhấn mạnh rằng, vấn đề người nhập cư hiện là một trong những mối lo hàng đầu của EU.

Cùng với khủng hoảng di cư, thách thức khủng bố vẫn nghiêm trọng ở châu Âu khi nhiều phần tử khủng bố tiếp tục trà trộn vào dòng người nhập cư để gieo rắc chết chóc tại các nước. Cơ quan Cảnh sát châu Âu (Europol) ước tính hơn 5.000 đối tượng nguy hiểm đã trở lại lục địa già. Đáng chú ý là các băng nhóm khủng bố đã tạo ra thách thức lớn hơn với những thủ đoạn mới đơn giản, song hết sức tàn khốc. Các cuộc tiến công khủng bố hiện nay rất khó đối phó bởi thường chỉ là tiến công bằng dao hay xe tải của những "con sói đơn độc". Tính đến cuối tháng 8-2017, lục địa này đã chứng kiến ít nhất 13 vụ tiến công khủng bố, cướp đi sinh mạng ít nhất 58 người dân vô tội và khiến hơn 300 người bị thương tại Bỉ, Anh, Phần Lan, Pháp, Đức, Tây Ban Nha và Thụy Điển... Các chuyên gia nhận định, mối đe dọa khủng bố sẽ tiếp tục là một thách thức trong nhiều năm tới tại châu Âu. Nhiều nhà phân tích bày tỏ lo ngại rằng, ngay cả khi tổ chức khủng bố tự xưng Nhà nước Hồi giáo (IS) bị tiêu diệt, các nhóm khủng bố nguy hiểm khác vẫn có thể hình thành để tiến công khủng bố tại châu Âu.

Một vấn đề lớn khác đặt ra cho EU lúc này là nguy cơ chia tách quốc gia, vùng lãnh thổ thuộc các quốc gia thành viên vẫn diễn ra hết sức nghiêm trọng. Hơn một năm trước, sau khi phần đông cử tri Anh bỏ phiếu ủng hộ Brexit, EU đã lo ngại một hiệu ứng đô-mi-nô khiến Pháp, Hy Lạp và một số quốc gia khác có thể cũng rời khỏi “mái nhà chung châu Âu”. Rất may, điều này đã không xảy ra khi tình hình kinh tế tốt lên và các đảng cực hữu chống EU ở nhiều nước trong khu vực đã không thắng cử. Tuy nhiên, ngay tại thời điểm diễn ra Hội nghị Ri-ga 2017, EU đang đối mặt với nguy cơ vùng lãnh thổ Ca-ta-lô-ni-a của Tây Ban Nha đòi độc lập. Bất chấp sự phản đối của Chính phủ và cộng đồng quốc tế, chính quyền Ca-ta-lô-ni-a hôm 1-10 đã tổ chức cuộc trưng cầu ý dân về vấn đề độc lập ở vùng lãnh thổ này, dẫn đến mâu thuẫn gay gắt giữa Chính phủ Tây Ban Nha và chính quyền địa phương.

Một thách thức nữa mà EU cần giải quyết là trong thời gian qua, nội bộ khối này còn thiếu đoàn kết, thống nhất trong giải quyết các cuộc khủng hoảng kinh tế, di cư và đối phó thách thức khủng bố. Bởi vậy, để mang lại “quốc thái dân an” cho các nước thành viên EU, đưa khối này trở lại vị thế vững mạnh như thời kỳ trước khi nổ ra cuộc khủng hoảng tài chính, kinh tế toàn cầu năm 2008, những người anh em trong mái nhà chung châu Âu cần có một giải pháp nhất quán và toàn diện để tăng cường kiểm soát an ninh biên giới, giải quyết vấn đề di cư. Đồng thời, EU cũng cần tích cực tham gia giải quyết các “điểm nóng” về an ninh và viện trợ, giúp đỡ kinh tế cho các nước láng giềng nghèo của EU.

Nguồn nhandan.com.vn