Nghị định 61/2026/NĐ-CP: Mở rộng nguồn dữ liệu xử lý vi phạm giao thông, tăng thẩm quyền cho Công an cấp xã
Cập nhật ngày: 3-04-2026
 
Kể từ ngày 01/4/2026, Nghị định số 61/2026/NĐ-CP ngày 13/02/2026 của Chính phủ chính thức có hiệu lực thi hành, quy định về danh mục, quản lý, sử dụng phương tiện, thiết bị kỹ thuật nghiệp vụ và quy trình thu thập, sử dụng dữ liệu do cá nhân, tổ chức cung cấp để phát hiện vi phạm hành chính. Nghị định được đánh giá có nhiều điểm mới quan trọng, góp phần nâng cao hiệu quả công tác bảo đảm trật tự, an toàn giao thông đường bộ trong tình hình hiện nay.
 
     Một trong những nội dung đáng chú ý là việc mở rộng nguồn dữ liệu phục vụ phát hiện, xử lý vi phạm. Theo đó, dữ liệu do cá nhân, tổ chức thu thập từ các phương tiện, thiết bị kỹ thuật (như camera, thiết bị ghi hình…) có thể cung cấp cho cơ quan chức năng thông qua nhiều hình thức như: trực tiếp, qua cổng thông tin điện tử, thư điện tử, ứng dụng định danh quốc gia (VNeID), dịch vụ bưu chính hoặc kết nối, chia sẻ dữ liệu qua nền tảng số. Nếu đáp ứng đầy đủ các điều kiện theo quy định, dữ liệu này sẽ được sử dụng làm căn cứ xác minh, xử phạt vi phạm hành chính.
 
Cán bộ Công an xã tiếp nhận thông tin trình bào về hành vi vi phạm trật tự an toàn giao thông
 
     Nghị định cũng quy định rõ quyền và trách nhiệm của cá nhân, tổ chức khi cung cấp dữ liệu. Theo đó, người cung cấp được bảo đảm bí mật thông tin cá nhân, có quyền yêu cầu thông báo kết quả xử lý; đồng thời phải chịu trách nhiệm về tính chính xác, trung thực của dữ liệu đã cung cấp và phối hợp với cơ quan chức năng khi cần thiết.
     Đáng chú ý, Nghị định đã bổ sung thẩm quyền cho Công an cấp xã trong việc sử dụng phương tiện, thiết bị kỹ thuật để phát hiện vi phạm hành chính về trật tự, an toàn giao thông đường bộ. Công an cấp xã có trách nhiệm công khai các kênh tiếp nhận thông tin, bố trí lực lượng tiếp nhận, bảo mật thông tin người cung cấp và thông báo kết quả xử lý theo quy định.
     Sau khi tiếp nhận dữ liệu, Công an cấp xã tiến hành xác minh trong thời hạn không quá 30 ngày; đối với vụ việc phức tạp có thể kéo dài nhưng không quá 60 ngày. Căn cứ kết quả xác minh, cơ quan có thẩm quyền sẽ lập biên bản, xử phạt vi phạm hành chính hoặc chuyển hồ sơ đến cơ quan có thẩm quyền xử lý. Trường hợp không đủ căn cứ hoặc không có vi phạm thì không xử phạt; nếu có dấu hiệu tội phạm hoặc dữ liệu bị làm giả, vụ việc sẽ được chuyển cơ quan tiến hành tố tụng hình sự để xử lý theo quy định.
     Việc ban hành Nghị định số 61/2026/NĐ-CP đánh dấu bước tiến quan trọng trong hiện đại hóa công tác quản lý nhà nước về an ninh, trật tự, nhất là trong lĩnh vực giao thông đường bộ. Qua đó, phát huy vai trò của người dân trong tham gia giám sát, góp phần nâng cao hiệu quả xử lý vi phạm, bảo đảm công khai, minh bạch.
     Công an tỉnh Cà Mau đề nghị người dân nâng cao ý thức chấp hành nghiêm các quy định của pháp luật khi tham gia giao thông; chủ động tìm hiểu, cập nhật các quy định mới, nhất là những nội dung liên quan đến việc xử lý vi phạm qua hệ thống camera giám sát và dữ liệu do cá nhân, tổ chức cung cấp. Mỗi người dân cần phát huy vai trò trách nhiệm trong tham gia bảo đảm trật tự, an toàn giao thông bằng cách tích cực cung cấp thông tin, hình ảnh vi phạm cho cơ quan chức năng theo đúng quy định; đồng thời bảo đảm tính trung thực, khách quan của dữ liệu.
     Bên cạnh đó, người dân cần nâng cao cảnh giác, không chia sẻ thông tin cá nhân, không chuyển tiền theo yêu cầu của các đối tượng giả danh cơ quan chức năng để “xử lý phạt nguội” trên không gian mạng; khi nhận được thông báo vi phạm cần liên hệ trực tiếp cơ quan Công an có thẩm quyền để được hướng dẫn, giải quyết đúng quy định. Đối với các trường hợp đã chuyển nhượng phương tiện nhưng chưa hoàn tất thủ tục sang tên, cần chủ động phối hợp cung cấp thông tin nhằm tránh phát sinh trách nhiệm pháp lý không đáng có.
     Nghị định số 61/2026/NĐ-CP chính thức có hiệu lực, đi vào cuộc sống không chỉ góp phần hoàn thiện hành lang pháp lý, nâng cao hiệu quả công tác quản lý nhà nước về trật tự, an toàn giao thông mà còn phát huy vai trò của Nhân dân trong tham gia giám sát, phòng ngừa vi phạm. Qua đó, từng bước xây dựng ý thức tự giác chấp hành pháp luật, tạo chuyển biến tích cực trong văn hóa giao thông, góp phần kéo giảm tai nạn, giữ gìn trật tự, an toàn giao thông, phục vụ sự phát triển bền vững của địa phương./.
Hữu Đệ