Một số quy định về kiểm soát tài sản, thu nhập
Quy định về tài sản, thu nhập phải kê khai: Người có nghĩa vụ kê khai phải thực hiện kê khai tài sản của bản thân, vợ (chồng) và con chưa thành niên, bao gồm: Quyền sử dụng đất, nhà ở, công trình xây dựng và tài sản khác gắn liền với đất; vàng, kim cương, bạch kim và các loại kim khí quý, đá quý khác mà mỗi loại có tổng giá trị từ 150 triệu đồng trở lên; tiền (tiền Việt Nam, ngoại tệ) gồm tiền mặt, tiền cho vay, tiền trả trước, tiền gửi cá nhân, tổ chức trong nước, tổ chức nước ngoài tại Việt Nam mà tổng giá trị quy đổi từ 150 triệu đồng trở lên; cổ phiếu, trái phiếu, vốn góp, các loại giấy tờ có giá khác mà tổng giá trị từ 150 triệu đồng trở lên; tài sản số, tài sản khác mà mỗi loại có giá trị từ 150 triệu đồng trở lên; các khoản nợ có giá trị từ 150 triệu đồng trở lên; tài sản ở nước ngoài; tài khoản ở nước ngoài; tổng thu nhập giữa hai lần kê khai. Như vậy, quy định mới xác định ngưỡng giá trị tài sản, thu nhập phải kê khai được nâng cao hơn, cụ thể là từ 150 triệu đồng trở lên so với 50 triệu đồng trước đây.
Quy định về kê khai và công khai bản kê khai: Nghị định quy định một mẫu Bản kê khai tài sản, thu nhập, áp dụng cho kê khai lần đầu, kê khai hằng năm, kê khai bổ sung, kê khai phục vụ công tác cán bộ. Quy định này tạo sự nhất quán, thuận tiện và phù hợp với xu hướng cải cách, đơn giản hóa các thủ tục hiện nay. Về hình thức công khai bản kê khai được thực hiện niêm yết tại trụ sở hoặc công khai tại cuộc họp. Đặc biệt, khi điều kiện hạ tầng công nghệ đáp ứng, việc công khai trên môi trường điện tử sẽ được thực hiện thay thế cho hình thức truyền thống.
Quy định về xác minh tài sản, thu nhập: Cơ quan kiểm soát tài sản, thu nhập tiến hành xác minh ngẫu nhiên bằng hình thức bốc thăm hoặc sử dụng phần mềm máy tính. Số lượng người được lựa chọn xác minh ngẫu nhiên tối thiểu là 10% số người có nghĩa vụ kê khai hằng năm tại mỗi cơ quan, đơn vị. Nghị định nghiêm cấm các hành vi sách nhiễu, lợi dụng chức vụ trong quá trình xác minh, cũng như hành vi bao che hoặc tiết lộ thông tin xác minh trái quy định. Đồng thời, Nghị định quy định rất cụ thể các hình thức xử lý hành vi vi phạm đối với người kê khai, gồm: Xử lý khiển trách áp dụng đối với người kê khai không trung thực đối với tài sản, thu nhập phải kê khai có tổng giá trị đến 10 tỷ đồng; xử lý cảnh cáo áp dụng đối với trường hợp trên 10 tỷ đồng đến 20 tỷ đồng; xử lý cách chức áp dụng đối trường hợp trên 20 tỷ đồng.
Những điểm mới này khẳng định kiểm soát tài sản, thu nhập của người có chức vụ, quyền hạn là một trong những nội dung quan trọng của cơ chế phòng ngừa tham nhũng. Việc kê khai, công khai và xác minh tài sản, thu nhập không chỉ nhằm phát hiện các dấu hiệu bất minh mà còn góp phần nâng cao tính minh bạch trong hoạt động công vụ, củng cố niềm tin của Nhân dân đối với bộ máy Nhà nước./.
Ngô Hùng Tiến