CÔNG AN BẠC LIÊU
Luật Thi hành tạm giữ, tạm giam và cấm đi khỏi nơi cư trú năm 2025: Hoàn thiện cơ sở pháp lý, bảo đảm quyền con người và giữ vững an ninh, trật tự
Cập nhật ngày: 2-07-2026
Ngày 10/12/2025, tại Kỳ họp thứ 10, Quốc hội khóa XV đã thông qua Luật Thi hành tạm giữ, tạm giam và cấm đi khỏi nơi cư trú số 128/2025/QH15. Luật gồm 12 chương, 74 điều, có hiệu lực từ ngày 1/7/2026, thay thế Luật Thi hành tạm giữ, tạm giam năm 2015.

Ảnh minh họa

Việc ban hành Luật đánh dấu bước hoàn thiện quan trọng trong hệ thống pháp luật về tố tụng hình sự, thể chế hóa đầy đủ chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước về bảo đảm quyền con người, quyền công dân; đồng thời đáp ứng yêu cầu thực tiễn trong đấu tranh phòng, chống tội phạm, giữ vững an ninh quốc gia, bảo đảm trật tự, an toàn xã hội trong tình hình mới.

Điểm mới nổi bật của Luật là mở rộng phạm vi điều chỉnh khi bổ sung quy định về thi hành biện pháp ngăn chặn cấm đi khỏi nơi cư trú. Nếu Luật năm 2015 chỉ điều chỉnh việc thi hành tạm giữ, tạm giam thì Luật mới đã bổ sung cơ sở pháp lý đầy đủ cho việc quản lý, giám sát người bị áp dụng biện pháp này theo quyết định của cơ quan tiến hành tố tụng.

Quy định mới góp phần bảo đảm sự có mặt của người bị áp dụng biện pháp ngăn chặn trong quá trình điều tra, truy tố, xét xử; đồng thời tạo cơ sở pháp lý thống nhất để các cơ quan chức năng tổ chức thực hiện hiệu quả, nâng cao hiệu lực quản lý nhà nước về an ninh, trật tự và phòng ngừa vi phạm pháp luật.

Luật cũng quy định cụ thể hơn về quyền và nghĩa vụ của người bị tạm giữ, tạm giam và người bị cấm đi khỏi nơi cư trú. Theo đó, người bị áp dụng biện pháp ngăn chặn phải nghiêm chỉnh chấp hành quyết định của cơ quan có thẩm quyền, có mặt theo giấy triệu tập, không thực hiện các hành vi cản trở hoạt động tố tụng hoặc gây ảnh hưởng đến quá trình giải quyết vụ án.

Song song với việc quy định nghĩa vụ, Luật tiếp tục khẳng định nguyên tắc tôn trọng, bảo vệ quyền con người, quyền công dân. Người bị áp dụng biện pháp ngăn chặn được bảo đảm quyền bất khả xâm phạm về tính mạng, sức khỏe, danh dự, nhân phẩm; được gặp người bào chữa; thực hiện quyền khiếu nại, tố cáo và các quyền hợp pháp khác theo quy định của pháp luật.

Các quy định về chế độ quản lý, giam giữ, chăm sóc y tế, gặp thân nhân, nhận quà và bảo đảm điều kiện sinh hoạt đối với người bị tạm giữ, tạm giam cũng được sửa đổi theo hướng cụ thể, chặt chẽ và nhân văn hơn. Đối với người dưới 18 tuổi, phụ nữ có thai, phụ nữ đang nuôi con dưới 36 tháng tuổi và các trường hợp đặc thù khác, Luật dành những quy định riêng nhằm bảo đảm tốt hơn quyền, lợi ích hợp pháp, phù hợp với pháp luật Việt Nam và các điều ước quốc tế mà Việt Nam là thành viên.

Một điểm mới đáng chú ý khác là Luật quy định rõ trách nhiệm của các cơ quan, tổ chức và chính quyền địa phương trong phối hợp quản lý, giám sát người bị áp dụng biện pháp cấm đi khỏi nơi cư trú. Qua đó phát huy sức mạnh tổng hợp của cả hệ thống chính trị trong công tác quản lý, giáo dục, giúp người chấp hành nghiêm các quy định của pháp luật, hạn chế nguy cơ bỏ trốn, tiếp tục phạm tội hoặc thực hiện hành vi vi phạm pháp luật.

Trong quá trình tổ chức thi hành, lực lượng Công an nhân dân giữ vai trò nòng cốt. Với chức năng tham mưu và quản lý nhà nước về an ninh, trật tự, lực lượng Công an trực tiếp tổ chức thực hiện các quyết định tạm giữ, tạm giam; quản lý, bảo đảm an ninh, an toàn tại các cơ sở giam giữ; chủ động phòng ngừa, phát hiện và xử lý kịp thời các hành vi vi phạm phát sinh trong quá trình thi hành các biện pháp ngăn chặn.

Đối với biện pháp cấm đi khỏi nơi cư trú, Công an cấp xã là lực lượng trực tiếp tham mưu cấp ủy, chính quyền địa phương và phối hợp các cơ quan, tổ chức liên quan trong công tác quản lý, giám sát người chấp hành. Thông qua công tác quản lý cư trú, quản lý địa bàn, nắm hộ, nắm người và phong trào toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc, lực lượng Công an cơ sở kịp thời phát hiện các trường hợp vi phạm, báo cáo cơ quan có thẩm quyền xem xét, xử lý theo quy định.

Đây là nhiệm vụ có ý nghĩa quan trọng, góp phần bảo đảm hiệu lực, hiệu quả của các quyết định tố tụng hình sự, giữ vững ổn định an ninh, trật tự ngay từ cơ sở, không để phát sinh các yếu tố phức tạp ảnh hưởng đến tình hình địa phương.

Cùng với việc tổ chức thi hành Luật, lực lượng Công an nhân dân tiếp tục đẩy mạnh công tác tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật bằng nhiều hình thức phù hợp với từng nhóm đối tượng. Qua đó nâng cao nhận thức, ý thức chấp hành pháp luật của người dân; phát huy vai trò của cộng đồng trong phối hợp quản lý, giáo dục người vi phạm pháp luật tại nơi cư trú.

Luật Thi hành tạm giữ, tạm giam và cấm đi khỏi nơi cư trú năm 2025 có hiệu lực từ ngày 1/7/2026 là dấu mốc quan trọng trong tiến trình hoàn thiện hệ thống pháp luật Việt Nam. Những quy định mới không chỉ nâng cao hiệu quả công tác quản lý nhà nước về an ninh, trật tự, phục vụ hoạt động điều tra, truy tố, xét xử mà còn thể hiện rõ tính nhân văn, sự thượng tôn pháp luật và quyết tâm xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam.

Để Luật đi vào cuộc sống, mỗi cơ quan, tổ chức và công dân cần chủ động nghiên cứu, nắm vững các quy định mới, nghiêm chỉnh chấp hành và tích cực phối hợp với cơ quan chức năng trong quá trình tổ chức thực hiện, góp phần xây dựng xã hội kỷ cương, an toàn, ổn định, vì cuộc sống bình yên và hạnh phúc của Nhân dân./.

Minh Dũng
 

Các tin khác
  • Tin ảnh

  • 

  • 
    Đang online: 1
    Hôm nay: 9917
    Trong tuần: 9939
    Trong tháng 579994
    Tất cả: 28503650