Nghị định quy định chi tiết các nội dung của Luật Thi hành án hình sự năm 2025 liên quan đến chế độ, chính sách đối với phạm nhân; bảo đảm kinh phí phục vụ công tác quản lý, giáo dục, cải tạo phạm nhân; chế độ đối với cán bộ tham gia giảng dạy, giáo dục phạm nhân; trách nhiệm của cơ quan, tổ chức và gia đình trong công tác giáo dục, cải tạo phạm nhân.

Cán bộ Trại Tạm giam số 1, Công an tỉnh Cà Mau tuyên truyền,
phổ biến giáo dục pháp luật cho phạm nhân

Một trong những điểm mới đáng chú ý là quy định về bảo đảm tiền tàu, xe và tiền ăn cho phạm nhân sau khi chấp hành xong án phạt tù. Theo Điều 11 của Nghị định, phạm nhân được ngân sách nhà nước bảo đảm tiền tàu, xe để trở về nơi cư trú hoặc nơi làm việc theo giá vé phương tiện giao thông công cộng thực tế tại thời điểm chấp hành xong án phạt tù. Trong thời gian đi đường, phạm nhân được cấp tiền ăn với mức bằng 02 lần mức tiền ăn bình quân một ngày theo tiêu chuẩn định lượng do ngân sách nhà nước bảo đảm. Khoản kinh phí này được bố trí trong dự toán chi ngân sách hằng năm và được cấp phát vào ngày cuối cùng của thời hạn chấp hành án.

Bên cạnh đó, Nghị định quy định cụ thể các tiêu chuẩn nhận xét, đánh giá và xếp loại chấp hành án phạt tù. Theo đó, việc xếp loại được căn cứ trên các tiêu chí như: nhận rõ tội lỗi, ăn năn hối cải; nghiêm chỉnh chấp hành nội quy cơ sở giam giữ; tích cực lao động, học nghề, học tập và rèn luyện; có ý thức giữ gìn kỷ luật, đoàn kết, giúp đỡ phạm nhân khác cùng tiến bộ và phấn đấu trở thành người có ích cho xã hội.

Đối với phạm nhân được trích xuất để phục vụ điều tra, truy tố, xét xử (không phải với tư cách bị can, bị cáo), Nghị định quy định việc nhận xét, đánh giá và xếp loại được thực hiện liên tục trong thời gian trích xuất, bảo đảm không làm gián đoạn quá trình theo dõi kết quả chấp hành án. Trường hợp phạm nhân tham gia tố tụng với tư cách bị can, bị cáo thì không thực hiện xếp loại chấp hành án phạt tù mà chỉ nhận xét, đánh giá việc chấp hành nội quy cơ sở giam giữ. Đồng thời, Nghị định cũng quy định việc bảo lưu kết quả xếp loại trong một số trường hợp theo quy định của pháp luật.

Việc ban hành Nghị định số 170/2026/NĐ-CP đã kịp thời cụ thể hóa các quy định của Luật Thi hành án hình sự năm 2025, tạo cơ sở pháp lý thống nhất trong tổ chức thi hành án hình sự, góp phần nâng cao hiệu quả công tác quản lý, giáo dục, cải tạo phạm nhân, bảo đảm quyền, lợi ích hợp pháp của người chấp hành án và đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong tình hình mới./.

Thành Lợi