Theo đó, Luật nghiêm cấm các hành vi xử lý dữ liệu cá nhân nhằm chống Nhà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam hoặc gây ảnh hưởng đến quốc phòng, an ninh quốc gia, trật tự, an toàn xã hội; cản trở hoạt động bảo vệ dữ liệu cá nhân; lợi dụng hoạt động bảo vệ dữ liệu cá nhân để thực hiện hành vi vi phạm pháp luật; xử lý dữ liệu cá nhân trái quy định của pháp luật; sử dụng dữ liệu cá nhân của người khác hoặc cho người khác sử dụng dữ liệu cá nhân của mình để thực hiện hành vi trái pháp luật; mua, bán dữ liệu cá nhân trái phép; chiếm đoạt, cố ý làm lộ hoặc làm mất dữ liệu cá nhân.
Đáng chú ý, Luật quy định nghiêm cấm hành vi mua, bán dữ liệu cá nhân, trừ trường hợp pháp luật có quy định khác. Đây là điểm mới có ý nghĩa quan trọng, góp phần ngăn chặn tình trạng coi dữ liệu cá nhân như một loại hàng hóa để mua bán, trao đổi trái phép, tạo cơ sở pháp lý vững chắc cho các cơ quan chức năng đấu tranh, xử lý hiệu quả các hành vi xâm phạm quyền riêng tư và quyền, lợi ích hợp pháp của cá nhân, tổ chức.
Bên cạnh việc quy định các hành vi bị nghiêm cấm, Luật cũng quy định rõ trách nhiệm xử lý đối với các hành vi vi phạm. Tùy theo tính chất, mức độ và hậu quả, người vi phạm có thể bị xử phạt vi phạm hành chính, bị truy cứu trách nhiệm hình sự hoặc phải bồi thường thiệt hại theo quy định của pháp luật.
Đối với hành vi mua, bán dữ liệu cá nhân, mức phạt tiền tối đa là 10 lần khoản thu có được từ hành vi vi phạm. Trường hợp không xác định được khoản thu hoặc mức phạt tính theo khoản thu thấp hơn 03 tỷ đồng thì áp dụng mức phạt tối đa 03 tỷ đồng. Đối với hành vi vi phạm quy định về chuyển dữ liệu cá nhân xuyên biên giới, mức phạt tiền tối đa là 5% doanh thu của năm trước liền kề của tổ chức vi phạm; nếu không có doanh thu hoặc mức tính theo doanh thu thấp hơn 03 tỷ đồng thì áp dụng mức phạt tối đa 03 tỷ đồng. Đối với các hành vi vi phạm khác, mức phạt tiền tối đa đối với tổ chức là 03 tỷ đồng, còn đối với cá nhân bằng một nửa mức phạt áp dụng đối với tổ chức theo từng hành vi vi phạm.
Bảo vệ dữ liệu cá nhân không chỉ là trách nhiệm của cơ quan quản lý nhà nước mà còn là nghĩa vụ của mỗi cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp và từng người dân. Mỗi cá nhân cần nâng cao cảnh giác khi cung cấp thông tin cá nhân trên môi trường mạng; không mua bán, trao đổi hoặc tiếp tay cho các hành vi thu thập, sử dụng dữ liệu cá nhân trái phép; chủ động bảo mật tài khoản, thiết bị và thông tin cá nhân; đồng thời kịp thời thông báo cho cơ quan chức năng khi phát hiện các hành vi vi phạm.
Việc chấp hành nghiêm các quy định của Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân sẽ góp phần xây dựng môi trường số an toàn, lành mạnh, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của người dân, tạo nền tảng vững chắc cho phát triển kinh tế số, xã hội số và giữ vững an ninh, trật tự trong tình hình mới./.
Nguyễn Dũng