.jpg)
Lực lượng chức năng tuyên truyền, hướng dẫn pháp luật đến các cơ sở kinh doanh
Đối với hàng hóa có xuất xứ thuần túy Việt Nam, Điều 5 quy định các nhóm sản phẩm như cây trồng và sản phẩm từ cây trồng được trồng, thu hoạch tại Việt Nam; động vật được sinh ra hoặc nuôi dưỡng tại Việt Nam và sản phẩm từ những động vật này; sản phẩm thu được từ hoạt động săn bắn, đánh bắt, nuôi trồng, thu lượm tại Việt Nam; khoáng sản và các chất sản sinh tự nhiên được khai thác theo quy định.
Ngoài ra, nhóm này còn bao gồm sản phẩm khai thác từ vùng nước, đáy biển hoặc dưới đáy biển thuộc phạm vi Việt Nam có quyền khai thác theo luật pháp quốc tế; sản phẩm đánh bắt từ vùng biển cả bằng tàu đăng ký tại Việt Nam và được phép treo cờ Việt Nam; sản phẩm chế biến ngay trên tàu từ nguồn hải sản đáp ứng điều kiện quy định. Một số vật phẩm thu được trong quá trình sản xuất, tiêu dùng tại Việt Nam, không còn khả năng thực hiện chức năng ban đầu và chỉ có thể thải bỏ hoặc sử dụng làm nguyên liệu, vật liệu thô, tái chế cũng thuộc diện được xem xét.
Đối với hàng hóa có xuất xứ không thuần túy Việt Nam, Điều 6 quy định việc xác định xuất xứ căn cứ vào tiêu chí chuyển đổi mã số hàng hóa hoặc hàm lượng giá trị Việt Nam (VVC) tối thiểu 30%. Hàm lượng VVC được xác định theo công thức trực tiếp hoặc gián tiếp quy định tại Nghị định.
Đáng chú ý, trị giá vật liệu đóng gói và bao bì chứa đựng hàng hóa, nếu là một phần cấu thành của hàng hóa, được tính vào hàm lượng VVC. Đối với hàng hóa thuộc lĩnh vực công nghệ thông tin và công nghệ số, các chi phí tạo ra giá trị sản phẩm tại Việt Nam như nghiên cứu, phát triển, thiết kế, lập trình, số hóa, tự động hóa, thử nghiệm kỹ thuật và kiểm thử phần mềm gắn liền với quy trình tạo ra sản phẩm cũng được tính vào hàm lượng VVC. Thương nhân được lựa chọn công thức trực tiếp hoặc gián tiếp để áp dụng trong năm tài chính.
Nghị định đồng thời quy định các công đoạn gia công, chế biến đơn giản không được xem xét khi xác định xuất xứ hàng hóa, như bảo quản trong quá trình vận chuyển, lưu kho; lau chùi, tẩy rỉ, tẩy dầu mỡ và các công đoạn tương tự. Tuy nhiên, đối với hàng hóa thuộc lĩnh vực công nghệ thông tin và công nghệ số theo quy định tại khoản 4 Điều 6, các quy định về công đoạn gia công, chế biến đơn giản và yếu tố không được xem xét khi xác định xuất xứ được áp dụng theo cơ chế riêng nêu tại khoản này.
Về trách nhiệm của tổ chức, cá nhân, Điều 9 yêu cầu thương nhân, tổ chức, cá nhân thể hiện xuất xứ Việt Nam phải tuân thủ quy định pháp luật có liên quan; chịu trách nhiệm về tính chính xác, trung thực của thông tin đã công bố và lưu trữ hồ sơ, chứng từ chứng minh xuất xứ hàng hóa để phục vụ công tác thanh tra, kiểm tra. Hồ sơ có thể bao gồm hóa đơn đầu vào, bảng kê nguyên vật liệu, thông tin và tài liệu mô tả quy trình sản xuất dưới dạng văn bản hoặc dữ liệu điện tử theo quy định.
Đối với hàng hóa đã có nhãn thể hiện xuất xứ Việt Nam phù hợp quy định pháp luật trước thời điểm Nghị định có hiệu lực, việc tiếp tục sử dụng nhãn được thực hiện theo quy định chuyển tiếp của Nghị định.
Việc ban hành Nghị định số 384/2026/NĐ-CP góp phần hoàn thiện cơ sở pháp lý về xác định xuất xứ hàng hóa sản xuất và lưu thông trong nước, nâng cao tính minh bạch của thông tin sản phẩm, bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng và uy tín hàng hóa Việt Nam. Qua đó, tạo cơ sở để tăng cường kiểm tra, phát hiện, xử lý hành vi gian lận xuất xứ, lợi dụng nhãn hàng hóa để gây nhầm lẫn cho người tiêu dùng.
Công an tỉnh Cà Mau khuyến cáo các tổ chức, cá nhân, cơ sở sản xuất, kinh doanh chủ động tìm hiểu, thực hiện đúng quy định về xác định xuất xứ hàng hóa; bảo đảm thông tin công bố trung thực, có căn cứ và lưu trữ đầy đủ hồ sơ chứng minh nguồn gốc sản phẩm. Người tiêu dùng cần lựa chọn hàng hóa có thông tin rõ ràng, thận trọng trước những sản phẩm quảng cáo xuất xứ không có căn cứ; kịp thời phản ánh đến cơ quan chức năng khi phát hiện dấu hiệu gian lận, giả mạo xuất xứ hoặc cung cấp thông tin sai lệch./.
Huỳnh Kiểm