Ảnh minh hoạ

Ngày 17/7/2026, Chính phủ ban hành Nghị định số 286/2026/NĐ-CP quy định cơ chế phối hợp giữa các bộ, cơ quan ngang bộ và UBND cấp tỉnh trong công tác quản lý nhập cảnh, xuất cảnh, quá cảnh, cư trú của người nước ngoài tại Việt Nam. Nghị định có hiệu lực từ ngày 15/9/2026, thay thế Nghị định số 64/2015/NĐ-CP ngày 06/8/2015. Việc ban hành nghị định nhằm hoàn thiện cơ chế phối hợp giữa các cơ quan quản lý nhà nước trong bối cảnh hoạt động đầu tư, thương mại, du lịch, lao động, học tập và giao lưu quốc tế ngày càng phát triển. Qua đó, góp phần nâng cao tính thống nhất trong quản lý, kịp thời trao đổi, xử lý thông tin và giải quyết những vấn đề phát sinh liên quan đến người nước ngoài tại Việt Nam.

Một trong những nội dung trọng tâm của Nghị định số 286/2026/NĐ-CP là cơ chế phối hợp giữa các bộ, cơ quan ngang bộ và UBND cấp tỉnh trong phạm vi chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn được giao. Hoạt động phối hợp được thực hiện theo nguyên tắc chủ động, thường xuyên, chặt chẽ, kịp thời và thống nhất.

Các cơ quan có thể phối hợp thông qua trao đổi thông tin bằng văn bản hoặc trên môi trường điện tử; tổ chức họp, hội nghị liên ngành; tiến hành thanh tra, kiểm tra và triển khai các hình thức phối hợp khác theo quy định. Việc đa dạng hóa phương thức trao đổi tạo điều kiện để các cơ quan cập nhật thông tin, nâng cao khả năng xử lý công việc và hạn chế những bất cập do thiếu sự kết nối trong quá trình thực hiện nhiệm vụ.

Cơ chế này cũng góp phần làm rõ trách nhiệm phối hợp của từng cơ quan, nâng cao hiệu quả quản lý người nước ngoài trong các lĩnh vực nhập cảnh, xuất cảnh, quá cảnh và cư trú. Qua đó, bảo đảm các vấn đề phát sinh được xem xét, xử lý đúng chức năng, thẩm quyền, đồng thời tăng cường hiệu quả công tác bảo đảm an ninh quốc gia, giữ gìn trật tự, an toàn xã hội.

Nâng cao trách nhiệm của tổ chức, cá nhân có liên quan

Bên cạnh trách nhiệm của các cơ quan quản lý nhà nước, việc chấp hành nghiêm các quy định pháp luật của người nước ngoài, cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp và cá nhân có liên quan có ý nghĩa quan trọng đối với hiệu quả quản lý.

Người nước ngoài khi thực hiện các thủ tục liên quan cần cung cấp thông tin, hồ sơ, giấy tờ đầy đủ, chính xác, trung thực; sử dụng thị thực, giấy tờ cư trú đúng mục đích và chấp hành thời hạn tạm trú được cơ quan có thẩm quyền cho phép. Khi phát sinh những thay đổi liên quan đến tình trạng cư trú, cần thực hiện các thủ tục theo quy định pháp luật hiện hành.

Đối với cơ sở lưu trú, tổ chức, cá nhân có liên quan, việc khai báo tạm trú, quản lý và cung cấp thông tin về người nước ngoài phải được thực hiện đầy đủ, kịp thời theo quy định. Các cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp mời, bảo lãnh người nước ngoài cần thực hiện đúng trách nhiệm pháp lý, phối hợp quản lý trong phạm vi nghĩa vụ được giao.

Việc thực hiện nghiêm những trách nhiệm này không chỉ giúp bảo đảm quyền, lợi ích hợp pháp của người nước ngoài mà còn hỗ trợ cơ quan chức năng nắm chắc tình hình, kịp thời phát hiện và xử lý các vi phạm, góp phần giữ vững an ninh, trật tự.

Nghị định số 286/2026/NĐ-CP tập trung hoàn thiện cơ chế phối hợp giữa các cơ quan quản lý nhà nước, không tạo lập một thủ tục hành chính độc lập mới đối với người nước ngoài. Vì vậy, việc triển khai cần gắn với chức năng, nhiệm vụ của từng cơ quan, đồng thời bảo đảm các thủ tục liên quan tiếp tục được thực hiện theo quy định pháp luật chuyên ngành.

Để nghị định đi vào thực tiễn, các bộ, ngành, địa phương cần chủ động nghiên cứu, phổ biến và tổ chức thực hiện; tăng cường trao đổi thông tin, phối hợp xử lý những vấn đề phát sinh, đồng thời nâng cao trách nhiệm của các cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp, cơ sở lưu trú và cá nhân có liên quan.

Đối với người nước ngoài đến Việt Nam học tập, làm việc, đầu tư, du lịch và giao lưu quốc tế, việc tìm hiểu, tuân thủ pháp luật về nhập cảnh, xuất cảnh, quá cảnh và cư trú là yêu cầu cần thiết để bảo đảm quyền, lợi ích hợp pháp của bản thân, góp phần xây dựng môi trường hợp tác quốc tế an toàn, thuận lợi.

Với cơ chế phối hợp được hoàn thiện, Nghị định số 286/2026/NĐ-CP góp phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước, tăng cường sự chủ động của các cơ quan chức năng trong thực hiện nhiệm vụ, đáp ứng yêu cầu bảo đảm an ninh, trật tự gắn với phát triển và hội nhập quốc tế của Việt Nam./.

Hoàng Thưởng